ไขความลับแดดเมืองไทย “ทำไมโลกถึงเปิดโหมดหน้าร้อน” ให้เราเหงื่อซึม?

  “ร้อนนนน!” คำสั้น ๆ ที่กลายเป็นคำทักทายยอดฮิตของคนไทย พอ ๆ กับคำว่าสวัสดี เมื่อเข็มนาฬิกาเดินเข้าสู่เดือนมีนาคม ท้องฟ้าที่เคยสดใสในฤดูหนาวก็เริ่มเปลี่ยนเป็นแสงแดดจ้าแผดเผา จนหลายคนอดไม่ได้ที่จะตั้งคำถามว่า… “ทำไมมันถึงร้อนได้ขนาดนี้?” หรือดวงอาทิตย์กำลัง “โกรธ” อะไรเราอยู่หรือเปล่า? แต่ในความเป็นจริงแล้ว ที่มาของความร้อนจนเหงื่อซึม มีกลไกทางธรรมชาติที่น่าทึ่งและชวนสงสัยมากกว่าที่คิด! ร้อนนี้จะพาไปแกะรอยว่า  “อะไรคือ ‘ปุ่มกด’ ที่เปิดโหมดหน้าร้อน” จนทำให้หลายคนต้องรีบเปิดพัดลม คว้าร่ม หรือหยิบครีมกันแดดมาปกป้องผิวก่อนออกไปเผชิญแดดกลางแจ้งในช่วงอากาศร้อนเช่นนี้                   สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.) ขอชวนครู นักเรียน และประชาชนทั่วไป มาใช้เวลาช่วงปิดเทอมนี้เปลี่ยนไอแดดให้เป็นบทเรียนสุดสนุก กับเรื่อง ทำไมจึงเกิดฤดูร้อน และการเกิดฤดู เพื่อเรียนรู้และเข้าใจธรรมชาติไปพร้อมกันโดยเฉพาะเรื่องของ “ต้นเหตุความร้อน” ที่หลายคนมักเข้าใจผิดว่าเกิดจากการที่โลกโคจรเข้าใกล้ดวงอาทิตย์ ไม่ใช่แค่ “ใกล้” แต่เป็นเรื่องของ “องศา” ที่พอดี ซึ่งหัวใจสำคัญของการเกิดฤดูร้อน มีปัจจัยหลักคือ “แกนโลกที่เอียง” ทำมุมประมาณ 23.5° กับแนวตั้งฉาก ซึ่งนี่แหละคือตัวแปรสำคัญที่ทำให้เกิดฤดูกาล โดยเฉพาะช่วงเดือนมีนาคมถึงพฤษภาคม…

สสวท. ชวนครูทั่วประเทศร่วมขับเคลื่อนห้องเรียนอนาคต! “วทร.25” เปิดรับผลงานวิชาการ สะเต็มศึกษาสีเขียวเพื่อโลกที่ยั่งยืน ถึง 30 มีนาคม นี้

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.) ร่วมกับมหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ (มรร.) และสมาคมครูวิทยาศาสตร์ คณิตศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งประเทศไทย (สวคท.) ขอเชิญครู อาจารย์ และบุคลากรทางการศึกษาทั่วประเทศ ร่วมส่งผลงานวิชาการเพื่อนำเสนอใน “การประชุมวิชาการวิทยาศาสตร์ คณิตศาสตร์ในโรงเรียน ระดับชาติ ครั้งที่ 25 (วทร.25)” จัดระหว่างวันที่ 24–26 กรกฎาคม 2569 ณ มหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ จ.ฉะเชิงเทรา ภายใต้แนวคิด “สะเต็มศึกษาสีเขียวเพื่อโลกที่ยั่งยืน ผ่านการบูรณาการและนวัตกรรม (Green STEM Education for Global Sustainability: Integration and Innovation)” เวทีสำคัญสำหรับครูแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ด้านการจัดการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ คณิตศาสตร์ และนวัตกรรมการศึกษา ครอบคลุม Green…

สสวท.–สพฐ. แจกฟรี! ชุดฝึกพัฒนาความฉลาดรู้ 9 เล่ม ยกระดับอ่าน–คิด–วิเคราะห์ ตามแนว PISA สำหรับครูประถมทั่วประเทศ

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.) ร่วมกับสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (สพฐ.) จัดทำเอกสาร “ชุดพัฒนาความฉลาดรู้” สำหรับระดับประถมศึกษา จำนวน 9 เล่ม ทั้งด้านการอ่าน คณิตศาสตร์ และวิทยาศาสตร์ ตามกรอบการประเมินสมรรถนะนักเรียนมาตรฐานสากล สอดคล้องกับหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พร้อมทั้งมีแนวคำตอบ เกณฑ์การประเมิน และสื่อประกอบกิจกรรมอย่างครบถ้วน เพื่อให้ครูสามารถนำไปใช้ได้อย่างมั่นใจและมีประสิทธิภาพ ดาวน์โหลดฟรีได้ที่ https://d2ieq.ipst.ac.th/#docs ทั้งนี้ เอกสารชุดนี้จัดทำขึ้นเพื่อประโยชน์ทางการศึกษาเท่านั้น และไม่อนุญาตให้นำไปใช้ในเชิงพาณิชย์โดยเด็ดขาด  

สสวท. เปิดรับสมัครทุน สควค. ป.โท 71 ทุน รอบ 2 ปั้นครูวิทย์–คณิตรุ่นใหม่เพื่ออนาคตการศึกษาไทย สมัครได้ถึง 3 เม.ย. นี้

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.) เชิญชวนบัณฑิตสายวิทย์สมัครทุนโครงการส่งเสริมการผลิตครูที่มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และคณิตศาสตร์ (สควค.) ระดับปริญญาโท ปีการศึกษา 2569 รอบ 2 รวม 71 ทุน ในมหาวิทยาลัยเครือข่าย ได้แก่ มหาวิทยาลัยบูรพา มหาวิทยาลัยขอนแก่น  มหาวิทยาลัยมหาสารคาม มหาวิทยาลัยทักษิณ และ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี เพื่อพัฒนาบุคลากรครูคุณภาพด้าน คณิตศาสตร์ คอมพิวเตอร์ ฟิสิกส์ เคมี และชีววิทยา ผู้สนใจสามารถศึกษารายละเอียดได้ที่ https://tr.ee/PuTtft และสมัครกับมหาวิทยาลัยที่สนใจ ภายในวันที่ 3 เมษายน 2569 สอบถามเพิ่มเติมได้ที่ ฝ่าย สควค. สสวท. อีเมล psmt@ipst.ac.th เว็บไซต์ https://www.ipst.ac.th/unit-psmt หรือโทรศัพท์ 0 2392 4921 ต่อ 3358, 3354

ครูไทยต้องปรับตัวอย่างไร ….ในวันที่ความรู้หาได้จากทุกที่

  วันนี้เราปฏิเสธไม่ได้ว่า โลกกำลังเปลี่ยนแปลงเร็วขึ้นในจังหวะที่เราไม่เคยเห็นมาก่อน เทคโนโลยีไม่ได้ เป็นเพียงแค่เครื่องมือเสริม แต่เข้ามาเปลี่ยนวิถีชีวิตไปอย่างสิ้นเชิง โดยเฉพาะในโลกของการศึกษาที่ “ความรู้” ไม่ได้ถูกจำกัดอยู่แค่ในตำราหรือในห้องเรียนอีกแล้ว ความท้าทายของครูจึงทวีความรุนแรงขึ้น ซึ่งหลายคนกำลังเผชิญกับภาวะที่เด็ก ๆ คุ้นชินกับการหาคำตอบ สำเร็จรูปเพียงแค่ปลายนิ้ว โจทย์ที่เคยยากกลับถูกคลี่คลายได้ในไม่กี่วินาทีด้วยพลังของ Search Engine และเมื่อ AI เข้ามาเป็น ทั้งผู้ช่วยและตัวแปรสำคัญ สิ่งที่น่ากังวลและครูเองก็เริ่มสัมผัสได้ชัดขึ้น คือ ในระยะยาวทักษะการคิด วิเคราะห์อาจถูกลดทอนลง เมื่อคำตอบมาถึงง่ายเกินไปกระบวนการคิดระหว่างทางหล่นหาย นี่คือโจทย์ใหญ่ที่ทำให้บทบาทของครูต่อจากนี้ต้องเปลี่ยนไปอย่างสิ้นเชิง ในอีก 5 ปีข้างหน้า บทบาทครูจะถูกเขย่าจนครูเองจำเป็นต้องปรับตัวตั้งแต่วันนี้ ให้ครูเองเป็น…

สวท. ชวนครูไทยเรียนรู้ AI ฟรี ในโครงการ “AI for Teachers รุ่นที่ 2” เสริมศักยภาพการสอนยุคใหม่

 สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.) ร่วมกับสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (สพฐ.) สำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ (สพธอ.) และบริษัท Microsoft (ประเทศไทย) จำกัด เชิญชวนครูผู้สอนทุกสังกัด ทุกระดับชั้น และทุกสาขาวิชา เข้าร่วมอบรมออนไลน์โครงการ “AI for Teachers รุ่นที่ 2” ระหว่างวันที่ 18 – 27 มีนาคม2569 โดยไม่มีค่าใช้จ่าย พร้อมรับประกาศนียบัตร ลงทะเบียนเข้าร่วมอบรมได้ทางเว็บไซต์ https://learn.novituz.com ตั้งแต่วันนี้ถึงวันที่ 27 มีนาคม 2569 ติดตามรายละเอียดและข่าวสารของโครงการได้ทางเฟซบุ๊ก https://www.facebook.com/AIforTeachersTH  

อัปเดตโลกสิ่งแวดล้อมด้วย AI สสวท. ชวนครูอบรมออนไลน์ เสริมทักษะวิจัยทันเทคโนโลยี 28 มี.ค. นี้

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.) โดยโครงการ GLOBE ฝ่ายพัฒนาครูและบุคลากรทางการศึกษา เปิดรับสมัครครูเข้าร่วมอบรมออนไลน์ “หลักสูตรส่งเสริมศักยภาพการทำงานวิจัยวิทยาศาสตร์สิ่งแวดล้อม” ในหัวข้อ “ความรู้พื้นฐาน AI และการรู้เท่าทัน” เพื่อรู้เท่าทันสถานการณ์การเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อม รวมถึงเสริมความเข้าใจเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์และการประยุกต์ใช้กับงานวิจัยสิ่งแวดล้อม อบรมวันที่ 28 มีนาคม 2569 ผ่านระบบ Zoom พร้อมถ่ายทอดสดและรับชมย้อนหลังทาง Facebook: GLOBE Thailand และ GLOBE Thailand Family ผู้ลงทะเบียนรับชมถ่ายทอดสดมีสิทธิ์ลุ้นรับของที่ระลึก 5 รางวัล ครูที่เข้าอบรมผ่านทาง Zoom และผ่านเงื่อนไขจะได้รับเกียรติบัตร (นักเรียนร่วมฟังได้แต่ไม่ได้เกียรติบัตร) สนใจสมัครได้ตั้งแต่วันนี้เป็นต้นไปที่ https://forms.gle/ndXMNQN7jxEGycuj9 โดยหมดเขตรับสมัคร 20 มีนาคม 2569 สอบถามเพิ่มเติม Email: globeworkshop@proj.ipst.ac.th โทร. 02 392 4021 ต่อ 1751 หรือ Facebook: GLOBE Thailand  

ต่อยอดองค์ความรู้สู่การศึกษาสีเขียว สสวท. เชิญชวนครู–นักวิชาการ ส่งผลงานวิชาการนำเสนอใน วทร.25

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.) ร่วมกับ มหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ (มรร.) และ สมาคมวิทยาศาสตร์และคณิตศาสตร์ศึกษาแห่งประเทศไทย (สวคท.) ขอเชิญครู นักการศึกษา นักวิชาการ และผู้สนใจ ส่งผลงานและเข้าร่วมการประชุมวิชาการวิทยาศาสตร์ คณิตศาสตร์ในโรงเรียน ระดับชาติ ครั้งที่ 25 (วทร.25) ภายใต้หัวข้อ “สะเต็มศึกษาสีเขียวเพื่อโลกที่ยั่งยืน ผ่านการบูรณาการและนวัตกรรม” จัดระหว่างวันที่ 24–26 กรกฎาคม 2569 ณ มหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ จังหวัดฉะเชิงเทรา เวทีวิชาการระดับชาติที่มุ่งแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ นวัตกรรม และแนวปฏิบัติด้านวิทยาศาสตร์ คณิตศาสตร์ และสะเต็มศึกษา ขับเคลื่อนการศึกษาไทยเพื่อความยั่งยืน ภายในงานมีการบรรยายพิเศษ เสวนาวิชาการ อบรมเชิงปฏิบัติการ นิทรรศการและการนำเสนอผลงานวิจัย พร้อมคลินิกวิชาการให้คำปรึกษา อัตราค่าลงทะเบียน Early Bird 500 บาท และปกติ/หน้างาน 800 บาท ผู้เข้าร่วมจะได้รับเกียรติบัตร เข้าร่วมกิจกรรมวิชาการได้ 3 เรื่อง (ร่วมกิจกรรมเพิ่มเติมชำระเรื่องละ 100 บาท…

รู้ทัน PM2.5 เลือกหน้ากากคู่ใจ ให้ปลอดภัย (แบบตัวมัม) รับมือกับมลพิษทางอากาศ

ท่ามกลางสถานการณ์ที่ฝุ่นจิ๋วเจ้าปัญหาอย่าง PM2.5 ส่งผลกระทบต่อลมหายใจของเราอย่างต่อเนื่อง จนกลายเป็นแขกไม่ได้รับเชิญที่มาหาคนไทยทุกปี “หน้ากากอนามัย” จึงไม่ใช่แค่ไอเทมเสริม แต่คือ “เกราะป้องกัน” ชิ้นสำคัญที่ขาดไม่ได้! สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.) จะพาทุกคนไปสวมบทนักวิทย์ ส่องหน้ากากแต่ละประเภทว่ามีความลับอะไรซ่อนอยู่ และเลือกใช้อย่างไรให้เป๊ะปัง ปลอดภัยจากมลพิษทางอากาศ รวมถึงโรคร้ายต่าง ๆ ที่มาพร้อมกับ PM2.5                  ทำไมต้องกลัวเจ้าฝุ่น PM2.5? ฝุ่น PM2.5 คือฝุ่นที่มีขนาดจิ๋วสุด ๆ ไม่เกิน 2.5 ไมครอน ความร้ายกาจของมันอยู่ที่การแทรกซึมเข้าสู่ระบบทางเดินหายใจไปจนถึงกระแสเลือดได้แบบเนียน ๆ ส่งผลให้ร่างกายเรา “พัง” ได้ทั้งระยะสั้นและ ระยะยาว ไม่ว่าจะเป็นโรคทางเดินหายใจ โรคหัวใจ หรือแม้แต่โรคผิวหนัง และยังมีโรคเรื้อรังอื่น ๆ การใส่หน้ากากที่ถูกต้อง จึงเป็นด่านแรกและสำคัญที่จะช่วยให้เราชนะศึกนี้ ในการลดความเสี่ยงจากมลพิษทางอากาศ เปิดกรุหน้ากากอนามัย… แบบไหนที่ใช่สำหรับเรา?  หน้ากากอนามัยแบบปกติทั่วไป ทำจากแผ่นใยสังเคราะห์สปันบอนด์…

สสวท. ชวนไขปริศนา “ลูกเห็บ” ในพายุฤดูร้อน

ในช่วงฤดูร้อน มักปรากฏข่าวภัยธรรมชาติที่สร้างความเสียหายต่อบ้านเรือนและสิ่งปลูกสร้าง โดยเฉพาะเหตุการณ์ “ลมกระโชก” ซึ่งเป็นคำที่ถูกต้อง แตกต่างจากคำว่า “ลมกรรโชก” ที่มีความหมายเกี่ยวข้องกับการข่มขู่ เช่น กรรโชกทรัพย์ เพื่อสร้างความเข้าใจที่ถูกต้องทั้งด้านภาษาและวิทยาศาสตร์ สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.) ขอเชิญชวนครู เยาวชน และผู้สนใจ ร่วมเรียนรู้ปรากฏการณ์ “ลูกเห็บ” ที่มักเกิดร่วมกับพายุฤดูร้อน ผ่านบทความ เรื่อง ฤดูร้อนกับลูกเห็บ ซึ่งได้อธิบายกระบวนการเกิดหยาดน้ำฟ้าในสถานะของแข็ง นอกจากนี้ ยังชวนทำกิจกรรมจำลองการเกิดเมฆอย่างง่ายที่สามารถทำได้เองที่บ้าน คลิกอ่านเพิ่มเติมได้ที่คลังความรู้ Scimath สสวท.  https://www.scimath.org/article-earthscience/item/12809-2023-01-20-06-46-16