สาธารณสุขศาสตร์ เรียนอะไรบ้าง? จบไปทำงานอะไร?

หากจะกล่าวถึงสายงานด้านสุขภาพ หลายคนมักจะนึกถึงอาชีพหมอหรือไม่ก็อาชีพพยาบาลมาเป็นอย่างแรก แต่ก็ยังมีอีกสายงานหนึ่งที่สำคัญไม่แพ้กัน นั่นก็คือ ‘สายงานด้านสาธารณสุข’ เนื่องจากตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบันโลกเรานั้นต่างก็มีโรคระบาดต่าง ๆ อยู่มากมาย เช่น ไข้เลือดออก ไข้หวัดใหญ่ หรือไม่ก็โรคโควิด-19 ที่เพิ่งระบาดหนักไปเมื่อ 3-4 ปีที่ผ่านมา และเมื่อมีอาชีพหมอ-พยาบาลที่ทำหน้าที่รักษาคนไข้แล้ว ก็ต้องมีผู้ที่จบด้านสาธารณสุขศาสตร์มาส่งเสริม และป้องกันการเกิดโรคระบาดด้วยเช่นกัน ดังนั้นอาชีพนี้จึงมีความสำคัญต่อสังคมโลกไม่น้อยไปกว่าสองอาชีพที่กล่าวมาข้างต้น

คณะสาธารณสุขศาสตร์คืออะไร

คณะสาธารณสุขศาสตร์ (Faculty of Public Health) เป็นคณะที่ว่าด้วยเรื่องการเรียนเกี่ยวกับการดูแล จัดการสุขภาพของคนในชุมชน ซึ่งจะแตกต่างจากการเรียนในสายสุขภาพอื่น ๆ ตรงที่คณะนี้จะเน้นไปที่การดูแลในองค์รวมมากกว่าตัวบุคคล กล่าวคือ จะเน้นไปที่การวางแผน ป้องกัน ควบคุมโรคต่าง ๆ รวมถึงงานสุขาภิบาล อาชีวอนามัยและสิ่งแวดล้อมเพื่อส่งเสริมให้คนในสังคมได้มีคุณภาพชีวิตที่ดีทั้งในด้านร่างกายไปจนถึงด้านจิตใจ

มีสาขาไหนบ้าง และแต่ละสาขาเรียนอะไร

คณะสาธารณสุขศาสตร์มีสาขาย่อยอยู่หลายสาขา และแต่ละสาขาก็จะมีวิชาเรียนที่แตกต่างกันไป ดังนี้

สาขาวิทยาศาสตร์อนามัยสิ่งแวดล้อม เรียนเกี่ยวกับวิธีวิจัยในงานอนามัยสิ่งแวดล้อม ทฤษฎีและการปฏิบัติการด้านวิศวกรรมอนามัยสิ่งแวดล้อม การประเมินผลกระทบทางสุขภาพและสิ่งแวดล้อม เทคโนโลยีการควบคุมมลพิษ เทคโนโลยีการผลิตน้ำสะอาด เพื่อการบริโภคและอุปโภค การสุขาภิบาลอาหารและความปลอดภัยของอาหาร การจัดการมูลฝอยและของเสียอันตราย
สาขาอาชีวอนามัยและความปลอดภัย เรียนเกี่ยวกับการบริหารงานความปลอดภัยในงานอุตสาหกรรม กฎหมายเกี่ยวกับอาชีวอนามัยและความปลอดภัย ความปลอดภัยในงานอุตสาหกรรม การป้องกันอันตรายและอุบัติภัยในอุตสาหกรรม พิษวิทยาสิ่งแวดล้อมและอาชีวอนามัย การระบายอากาศในโรงงานอุตสาหกรรม การยศาสตร์และจิตวิทยาในการทำงาน
สาขาวิทยาศาสตร์สุขาภิบาล เรียนเกี่ยวกับวิทยาระเบียบวิธีวิจัยประยุกต์ทางอนามัยสิ่งแวดล้อม การบริหารงานสุขาภิบาลสิ่งแวดล้อม การตรวจวิเคราะห์สิ่งแวดล้อมทางห้องปฏิบัติการ การสุขาภิบาลและการจัดการน้ำสะอาดและน้ำเสีย เทคโนโลยีการกำจัดขยะ การจัดการและการควบคุมพาหะนำโรค สุขวิทยาและความปลอดภัยของอาหาร
สาขาการบริหารโรงพยาบาล เรียนเกี่ยวกับระบบคุณภาพของโรงพยาบาล การตลาดโรงพยาบาล ระบบเวชระเบียนของโรงพยาบาล การดูแลและเสริมสร้างสุขภาพแบบองค์รวม จุลชีววิทยาและปรสิตวิทยาพื้นฐาน วิทยาการระบาดและการจัดการ การจัดการสิ่งแวดล้อมสําหรับโรงพยาบาล กฎหมายเกี่ยวกับการสาธารณสุขและโรงพยาบาล
สาขาสุขศึกษา เรียนเกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมและสุขภาพ สุขภาพและความอยู่ดีมีสุข โรคติดต่อและโรคไม่ติดต่อ โภชนศาสตร์และสุขภาพผู้บริโภค สุขภาพจิตและความฉลาดทางอารมณ์ การส่งเสริมสุขภาพ เพศศึกษาและการวางแผนชีวิต

สาขาโภชนวิทยาและการกำหนดอาหาร เรียนเกี่ยวกับจุลชีววิทยาทางการแพทย์ พยาธิสรีรวิทยา ชีวเคมีทางอาหาร เภสัชวิทยาสำหรับโภชนบำบัดและการกำหนดอาหาร หลักการประเมินภาวะโภชนาการ การให้คำปรึกษาเพื่อปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการบริโภค หลักการวิจัยทางโภชนบำบัดและการกำหนดอาหาร
สาขาวิทยาศาสตร์การอาหารเพื่อสุขภาพ เรียนเกี่ยวกับอาหารโภชนาการและสุขภาพ ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารและอาหารเพื่อสุขภาพในวิถีเมตาบอลิก เทคโนโลยีและการพาณิชย์ของผลิตภัณฑ์เสริมอาหารและอาหารเพื่อสุขภาพ หลักโภชนาการ การวิเคราะห์อาหารขั้นสูง สมบัติเชิงหน้าที่ขององค์ประกอบอาหาร ความปลอดภัยและการประเมินความเสี่ยงของอาหาร การวางแผนการทดลองในงานพัฒนาผลิตภัณฑ์

สาขาอนามัยชุมชน เรียนเกี่ยวกับระบาดวิทยาประยุกต์ในงานอนามัยชุมชน ระบบสารสนเทศสุขภาพ การบำบัดรักษาเบื้องต้นและการฟื้นฟูสภาพ การประเมินสุขภาพชุมชน หลักการและการจัดการบริการอนามัยชุมชน การขับเคลื่อนชุมชนเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน การสร้างชุมชนสุขภาพดี

สาขาส่งเสริมสุขภาพ เรียนเกี่ยวกับการประเมินและบำบัดโรคเบื้องต้น ปัจจัยสังคมกำหนดสุขภาพ นวัตกรรมในงานสร้างเสริมสุขภาพ ชีวสถิติและระเบียบวิธีวิจัย โภชนาการและสุขภาพ กิจกรรมทางกายและสุขภาพ การพัฒนาประชากรสูงวัยแบบบูรณาการ