ทุกคนคงทราบกันแล้วใช่ไหมคะ วัน 15 พฤษภาคมในปีนี้ถือเป็นวันสำคัญทางพระพุทธศาสนาอย่างวันวิสาขาบูชาประจำปี 2565 แต่นอกจากนี้แล้วนะคะ ทุกวันที่ 15 พฤษภาคมของทุกปียังนับว่าเป็น International Day of Families หรือ วันครอบครัวสากล อีกด้วยค่ะ เรามาดูกันสิคะว่าวันครอบครัวสากลนี้มีที่มาอย่างไร และมีความสำคัญอย่างไรกันบ้างค่ะ

สมัชชาสหประชาชาติ (United Nations General Assembly – UNGA) ได้ประกาศให้วันที่ 15 พฤษภาคมเป็นวันครอบครัวสากล (International Day of Families) ครั้งแรก เมื่อวันที่ 20 กันยายน พ.ศ.2538 โดยสมัชชาสหประชาชาติ โดยมีจุดประสงค์ว่าการฉลองวันครอบครัวนี้มีเพื่อแสดงให้เห็นถึงความสำคัญของสถาบันครอบครัวในสังคม วันครอบครัวสากลนี้จึงถือเป็นโอกาสในการส่งเสริมทำให้เกิดการตระหนักรู้เกี่ยวกับความสำคัญของครอบครัว ซึ่งถือเป็นปัจจัยขับเคลื่อนสังคมไปสู่รูปแบบต่าง ๆ

สถาบันครอบครัว ถือเป็นปัจจัยสำคัญที่ส่งผลต่อตัวเด็กเป็นอย่างมากเลยนะคะ เคยได้ยินคำพูดนี้ไหมคะ “เด็กจะโตมาเป็นผู้ใหญ่แบบไหน ขึ้นอยู่กับการเลี้ยงดูของคนในครอบครัว” ต้องบอกว่าเป็นประโยคที่จริงมากเลยนะคะ ครอบครัวถือเป็นสถาบันหลักในการวางรากฐานพัฒนาการของชีวิตเพราะเป็นหน่วยแรกที่อยู่ใกล้ชิดกับเด็กมากที่สุด ตั้งแต่เริ่มมีปฏิสนธิไปจนถึงวัยรุ่น ในทฤษฎีทางจิตวิทยาเชื่อว่าเด็กในช่วงวัย 3-5 ปี เป็นช่วงวัยที่กำลังเกิดการเรียนรู้ ซึมซับเรื่องราวรอบตัว พฤติกรรมการแสดงออกของคนรอบตัว โดยเฉพาะในช่วง 3 ปีแรก นักวิจัยเป็นจำนวนมาก (Kantrowitz,1997 กล่าวว่า ช่วง 3 ปีแรกเป็นช่วงที่เด็กส่วนใหญ่ถูกเลี้ยงโดยบุคคลที่ใกล้ชิดกับเด็กมากที่สุดก็ย่อมเป็นคนในครอบครัวค่ะ ระบบการศึกษายังไม่ได้เข้ามามีส่วนเกี่ยวข้องกับตัวเด็กมากนัก เด็กจะซึมซับและเลียนแบบพฤติกรรมต่าง ๆ ของคนในครอบครัวมาปฏิบัติ ซึ่งอาจส่งผลไปสู่ระยะยาวห้ามขาดการชี้นำที่ถูกต้องค่ะ นักวิจัยจากคณะแพทยศาสตร์แห่งวิทยาลัย Baylor เมืองฮุสตัน ประเทศสหรัฐอเมริกา (อ้างถึงใน Nash, 1997) พบว่า เด็กที่ไม่ได้รับการส่งเสริมด้านการเล่นหรือไม่ได้รับการโอบกอดหรือสัมผัสจากพ่อแม่หรือคนเลี้ยงจะมีพัฒนาการทางสมองต่ำกว่าเกณฑ์ปกติประมาณ 20-30%

เด็กจำเป็นต้องได้รับการดูแลเอาใจใส่จากพ่อแม่หรือคนเลี้ยงตั้งแต่แรกเกิดโดยการให้ความรัก การโอบกอด สัมผัส พูดคุย และเล่นกับเด็ก เพื่อสมองของเด็กจะได้รับการพัฒนาอย่างเต็มที่ตาม

สถาบันครอบครัวจึงได้ชื่อว่าเป็นสถาบันแห่งพัฒนาการ การสร้างนิสัย ทัศนคติ ความคิด ค่านิยม และความเชื่อค่ะ

พ่อแม่หลายท่านมีความคาดหวังในตัวเด็กสูง หวังให้เด็กมีผลการเรียนที่ดี หวังให้เด็กเข้าเรียนในสถาบันมีชื่อเสียง จึงจัดให้มีการเรียนพิเศษโดยบางครั้งก็อาจไม่เหมาะสมต่อวัยของเด็กที่ต้องเรียนรู้จากนอกห้องเรียนเพราะคิดว่าการกระทำเหล่านี้จะเป็นเครื่องตีตราความสำเร็จของเด็กได้ แต่เชื่อไหมคะ จากงานวิจัยของมหาวิทยาลัยแห่งรัฐนอร์ทแคโรไลนา ประเทศสหรัฐอเมริกา ซึ่งทำการทดสอบกับเด็กวัยรุ่น 10,000 กว่าคน พบว่าปัจจัยที่สำคัญที่สุด ที่ทำให้เด็กประสบความสำเร็จในการเรียนนั้น ไม่ได้ขึ้นอยู่กับคุณภาพของโรงเรียน แต่กลับเป็นความเอาใจใส่ดูแลของพ่อแม่ผู้ปกครอง เด็กที่มาจากสภาพแวดล้อมครอบครัวที่ดีสามารถทำคะแนนด้านผลการเรียนได้ดีกว่าเด็กที่มาจากโรงเรียนดังแต่ขาดความรัก ความอบอุ่นจากพ่อแม่

การที่พ่อแม่มีเวลา เอาใจใส่ พูดคุยเรื่องการเรียนกับลูกอยู่เสมอ เป็นการสื่อสัญญาณให้เด็กรับรู้ว่า การศึกษาเป็นสิ่งสำคัญสำหรับพวกเขา โดยเฉพาะเมื่อลูกยังอยู่ในระดับประถมศึกษา

ดังนั้นแล้ว สิ่งที่จะทำให้เด็กประสบความสำเร็จได้นั้นไม่ใช่จากการเรียนพิเศษเท่านั้นค่ะ แต่เป็นความรัก ความเอาใจใส่ของคนในครอบครัวที่ทำให้เด็กมีความสุขกับการใช้ชีวิตค่ะ

กิจกรรมที่ต่างประเทศนิยมทำในวันครอบครัวสากลแบบนี้ แน่นอนว่าต้องเป็นการใช้เวลาร่วมกับคนในครอบครัวค่ะ ไม่ว่าจะเป็นการออกไปเที่ยว การออกไปปิกนิคที่สวนสาธารณะ การนัดทานอาหาร หากจะให้เปรียบเทียบแล้วก็คงเหมือนวันปีใหม่ หรือวันสงกรานต์ของคนไทยอย่างเรา ๆ ค่ะ หากพ่อแม่ท่านใดที่อยากให้ลูก ๆ มีความสุขก็อย่าลืมหาเวลาว่างไปทำกิจกรรมร่วมกัน แล้วเด็ก ๆ จะพาตัวเองไปในจุดที่พวกเขาประสบความสำเร็จได้อย่างแน่นอนค่ะ

อิทธิพลของพ่อแม่มีผลต่อการศึกษาของลูกมากน้อยเพียงใด : https://sites.google.com/a/srp.ac.th/srp30749/xiththiphl-khxng-phx-mae-mi-phl-tx-kar-suksa-khxng-luk-mak-nxy-pheiyng-di