รวมประวัติ 12 มหาวิทยาลัย ที่ได้รับพระราชทานนามจากในหลวง รัชกาลที่ 9

รวมประวัติ 12 มหาวิทยาลัยไทยที่ได้รับพระราชทานนามจากพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช รัชกาลที่ 9 พร้อมที่มาของชื่อ ความหมาย และประวัติการก่อตั้งของแต่ละสถาบัน

---

เคยสงสัยหรือไม่? ชื่อมหาวิทยาลัยหลายแห่งในประเทศไทยมีที่มาอย่างไร

หลายคนอาจคุ้นเคยกับชื่อมหาวิทยาลัยอย่าง มหาวิทยาลัยมหิดล, มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ, มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ หรือ มหาวิทยาลัยนเรศวร แต่ทราบหรือไม่ว่า ชื่อของมหาวิทยาลัยเหล่านี้ล้วนได้รับ พระราชทานนาม จากพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช พระมหากษัตริย์รัชกาลที่ 9

การพระราชทานนามมหาวิทยาลัยมิใช่เพียงการตั้งชื่อสถาบันเท่านั้น หากยังสะท้อนพระราชดำริในการสืบสานพระเกียรติคุณของพระบรมวงศานุวงศ์ บุคคลสำคัญ และอัตลักษณ์ของแต่ละภูมิภาค ตลอดจนสร้างแรงบันดาลใจให้สถาบันอุดมศึกษาเป็นแหล่งผลิตกำลังคนที่มีคุณภาพของประเทศ

บทความนี้รวบรวม 12 มหาวิทยาลัย ที่ได้รับพระราชทานนามจากในหลวงรัชกาลที่ 9 พร้อมเล่าที่มาของชื่อและประวัติการก่อตั้งโดยสังเขป

---

1. มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์

พระราชทานนาม: 22 กันยายน พ.ศ. 2510

เดิมรัฐบาลมีนโยบายจัดตั้งมหาวิทยาลัยประจำภาคใต้ และใช้ชื่อชั่วคราวว่า “มหาวิทยาลัยภาคใต้”

ต่อมา พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานนามว่า “มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์” ตามพระนามฐานันดรศักดิ์ของ สมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรม กรมหลวงสงขลานครินทร์ พระบรมราชชนก

ปัจจุบันมหาวิทยาลัยถือเอาวันที่ 22 กันยายน ของทุกปี เป็น วันสงขลานครินทร์

---

2. มหาวิทยาลัยมหิดล

พระราชทานนาม: 21 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2512

มหาวิทยาลัยแห่งนี้มีจุดกำเนิดจาก โรงเรียนแพทยากร โรงพยาบาลศิริราช เมื่อปี พ.ศ.2432 ก่อนพัฒนาเป็น มหาวิทยาลัยแพทยศาสตร์

ในปี พ.ศ.2512 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 ทรงพระราชทานนาม “มหิดล” เพื่อถวายพระเกียรติแด่ สมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก ผู้ได้รับการยกย่องว่าเป็น “พระบิดาแห่งการแพทย์แผนปัจจุบันของไทย”

---

3. สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้า

พระราชทานนาม: 28 พฤษภาคม พ.ศ.2514

สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเกิดจากการรวมตัวของ

• วิทยาลัยเทคนิคพระนครเหนือ
• วิทยาลัยเทคนิคธนบุรี
• วิทยาลัยโทรคมนาคมนนทบุรี

ภายใต้พระราชบัญญัติสถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้า พ.ศ.2514

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 ทรงพระราชทานชื่อ “King Mongkut’s Institute of Technology” หรือ สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้า

ต่อมาพัฒนาเป็นมหาวิทยาลัย 3 แห่ง ได้แก่

• มจธ.
• มจพ.
• สจล.

---

4. มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ

พระราชทานนาม: 6 มีนาคม พ.ศ.2517

เดิมคือ วิทยาลัยวิชาการศึกษา

หลังเหตุการณ์ 14 ตุลาคม 2516 ได้รับการยกฐานะเป็นมหาวิทยาลัย และพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงพระราชทานนามว่า

“ศรีนครินทรวิโรฒ”

มีความหมายว่า

“มหาวิทยาลัยที่เจริญเป็นศรีสง่าแก่มหานคร”

มหาวิทยาลัยสถาปนาอย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ 29 มิถุนายน 2517

---

5. มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช

พระราชทานนาม: พ.ศ.2521

มหาวิทยาลัยเปิดแห่งแรกของประเทศไทย จัดการเรียนการสอนแบบทางไกล

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงพระราชทานนาม

“สุโขทัยธรรมาธิราช”

ตามพระนามกรมของพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว เมื่อครั้งทรงดำรงพระอิสริยยศเป็น กรมหลวงสุโขทัยธรรมราชา

---

6. มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคล

พระราชทานนาม: พ.ศ.2531

เดิมใช้ชื่อ

วิทยาลัยเทคโนโลยีและอาชีวศึกษา

เมื่อปี พ.ศ.2531 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงพระราชทานนามใหม่ว่า

“สถาบันเทคโนโลยีราชมงคล”

ก่อนจะแยกเป็น มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคล 9 แห่ง ในปี พ.ศ.2548

---

7. มหาวิทยาลัยนเรศวร

พระราชทานนาม: พ.ศ.2533

เดิมเป็นวิทยาเขตของมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ จังหวัดพิษณุโลก

เมื่อได้รับการยกฐานะเป็นมหาวิทยาลัย พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงพระราชทานนาม

“มหาวิทยาลัยนเรศวร”

เพื่อเฉลิมพระเกียรติ สมเด็จพระนเรศวรมหาราช ผู้ทรงประสูติ ณ เมืองพิษณุโลก

---

8. มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์

พระราชทานนาม: 8 กุมภาพันธ์ พ.ศ.2535

มหาวิทยาลัยแห่งใหม่ของภาคใต้ที่จังหวัดนครศรีธรรมราช

ได้รับพระราชทานนาม

“วลัยลักษณ์”

อันเป็นสร้อยพระนามของ สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี

---

9. มหาวิทยาลัยราชภัฏ

พระราชทานนาม: พ.ศ.2535

มหาวิทยาลัยราชภัฏทั้ง 38 แห่ง มีรากฐานจาก “วิทยาลัยครู”

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 ทรงพระราชทานคำว่า

“ราชภัฏ”

ซึ่งหมายถึง

“คนของพระราชา”

พร้อมพระราชทานตราพระราชลัญจกรเป็นตราประจำมหาวิทยาลัยทุกแห่ง

---

10. มหาวิทยาลัยหัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติ

พระราชทานนาม: พ.ศ.2535

พัฒนามาจาก วิทยาลัยหัวเฉียว ของมูลนิธิป่อเต็กตึ๊ง

ได้รับพระราชทานนาม

“มหาวิทยาลัยหัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติ”

เนื่องในวโรกาสมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา 5 รอบของในหลวง รัชกาลที่ 9

นอกจากนี้ยังเป็น มหาวิทยาลัยเอกชนแห่งเดียว ที่พระองค์เสด็จพระราชดำเนินทรงเป็นองค์ประธานในพิธีเปิดมหาวิทยาลัย เมื่อวันที่ 24 มีนาคม พ.ศ.2537

---

11. มหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์

พระราชทานนาม: พ.ศ.2548

เกิดจากการรวมวิทยาลัยหลายแห่งในจังหวัดนราธิวาส

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 ทรงพระราชทานนาม

“นราธิวาสราชนครินทร์”

เพื่อเฉลิมพระเกียรติ สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์

มหาวิทยาลัยถือวันที่ 9 กุมภาพันธ์ ของทุกปีเป็นวันสถาปนา

---

12. มหาวิทยาลัยนวมินทราธิราช

พระราชทานนาม: 3 มิถุนายน พ.ศ.2554

เดิมใช้ชื่อ มหาวิทยาลัยกรุงเทพมหานคร

ภายหลังพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 ทรงพระราชทานนาม

“มหาวิทยาลัยนวมินทราธิราช”

ซึ่งมีความหมายถึงพระมหากษัตริย์ผู้ทรงเป็นใหญ่ยิ่ง

มหาวิทยาลัยก่อตั้งขึ้นเพื่อผลิตบุคลากรด้านการแพทย์ พยาบาล และการบริหารเมืองของกรุงเทพมหานคร

---

ตารางสรุป

มหาวิทยาลัย	ปีได้รับพระราชทานนาม
มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์	2510
มหาวิทยาลัยมหิดล	2512
สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้า	2514
มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ	2517
มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช	2521
มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคล	2531
มหาวิทยาลัยนเรศวร	2533
มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์	2535
มหาวิทยาลัยราชภัฏ	2535
มหาวิทยาลัยหัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติ	2535
มหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์	2548
มหาวิทยาลัยนวมินทราธิราช	2554

---

บทสรุป

การพระราชทานนามมหาวิทยาลัยโดยพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช รัชกาลที่ 9 ไม่ได้เป็นเพียงการตั้งชื่อสถาบัน หากแต่เป็นการพระราชทานนามที่มีความหมายทางประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม และคุณค่าทางการศึกษา สะท้อนถึงพระราชปณิธานในการพัฒนาการอุดมศึกษาของไทยให้เติบโตควบคู่กับการพัฒนาประเทศ

ปัจจุบัน มหาวิทยาลัยทั้ง 12 แห่งยังคงสืบสานพระราชปณิธานผ่านการผลิตบัณฑิต งานวิจัย และการบริการวิชาการ เพื่อสร้างกำลังคนคุณภาพและขับเคลื่อนประเทศไทยสู่อนาคตอย่างยั่งยืน

อ้างอิง: เว็บไซต์ทางการของมหาวิทยาลัยแต่ละแห่ง, ราชกิจจานุเบกษา และข้อมูลสรุปที่ผู้ใช้อัปโหลด