เมื่อวันที่ 25 มีนาคม 2569นฤมล ภิญโญสินวัฒน์ในฐานะรัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ เปิดเผยภายหลังการประชุมคุรุสภา
ถึงมติสำคัญในการ “ยกเครื่องระบบใบอนุญาตประกอบวิชาชีพครู” ครั้งใหญ่ โดยมีเป้าหมายเพื่อลดความซ้ำซ้อนของระบบเดิม และปรับแนวทางให้สะท้อน “คุณภาพการสอนจริง” มากขึ้น

---

🔴 ประเด็นสำคัญ: ยุบระบบ PBA เหลือใบอนุญาตเดียว

หนึ่งในการเปลี่ยนแปลงที่สำคัญที่สุด คือการ ยกเลิกระบบใบอนุญาต 3 ระดับ (P-License / B-License / A-License)

และปรับให้เหลือเพียง
👉 “ใบอนุญาตประกอบวิชาชีพครูรูปแบบเดียว”

เหตุผลของการเปลี่ยนแปลง

• ลดความซับซ้อนของระบบ
• ลดภาระการอัปเกรดใบอนุญาตหลายขั้น
• ให้ครูโฟกัสกับ “การสอน” มากกว่าระบบเอกสาร

---

🟡 เกณฑ์ใหม่: “สอบ + ประสบการณ์จริง”

ระบบใหม่จะไม่ใช้ “คะแนนสอบ” เป็นตัวตัดสินเพียงอย่างเดียวอีกต่อไป

แต่จะใช้โมเดล
👉 คะแนนสอบ + คะแนนประเมินภาคปฏิบัติ

เกณฑ์การผ่าน

• คะแนนรวม ≥ 60% = ได้ใบอนุญาตทันที

สัดส่วนคะแนนประสบการณ์ (ตามอายุงาน)

• ประสบการณ์ 2 ปี → ใช้ได้ไม่เกิน 20%
• ประสบการณ์ 3–4 ปี → ใช้ได้ไม่เกิน 30%

📌 จุดสำคัญ
ระบบนี้จะเปิดโอกาสให้ “ครูที่มีประสบการณ์จริง” มีโอกาสได้รับใบอนุญาตง่ายขึ้น

---

🟢 เน้นครูหน้างาน โดยเฉพาะ “การศึกษาพิเศษ”

หนึ่งในกลุ่มเป้าหมายสำคัญของการปฏิรูปครั้งนี้คือ
👉 ครูการศึกษาพิเศษ

เนื่องจากเป็นสายงานที่

• ใช้ทักษะหน้างานสูง
• วัดด้วยข้อสอบได้ยาก
• ต้องอาศัยประสบการณ์จริงกับผู้เรียน

---

🔵 โมเดลใหม่: สอบให้จบตั้งแต่ในมหาวิทยาลัย

อีกแนวคิดสำคัญคือการปรับระบบสอบใบอนุญาตครูใหม่
ให้เป็นรูปแบบ
👉 “Single License Model”

แนวทางใหม่

• สอบให้จบตั้งแต่เรียนมหาวิทยาลัย
• ไม่ต้องไปสอบใบอนุญาตหลังเรียนจบ

แนวคิดคล้าย

• ระบบของแพทยสภา (สอบจบในระบบการศึกษา)

เป้าหมาย

• ลดความกดดันหลังเรียนจบ
• เชื่อม “มหาวิทยาลัย + คุรุสภา” ในการควบคุมคุณภาพ

---

🟣 ครูเดิมไม่กระทบ

สำหรับครูที่มีใบอนุญาตอยู่แล้ว

✅ ใช้งานได้ตามปกติ
✅ ไม่มีการยึดคืน
✅ ไม่มีผลเสียย้อนหลัง

---

📌 ไทม์ไลน์นโยบาย

• มีนาคม 2569 → เคาะแนวทางหลัก
• ภายในสิ้นเดือน มี.ค. 2569 → คาดได้ข้อสรุประบบทั้งหมด

---

วิเคราะห์: การเปลี่ยนแปลงครั้งนี้ “กระทบใคร”

👩‍🎓 นักศึกษาครู

• อาจไม่ต้องสอบใบอนุญาตหลังเรียนจบ
• ระบบเรียนในมหาวิทยาลัยจะเข้มขึ้น

👨‍🏫 ครูปัจจุบัน

• ลดแรงกดดันเรื่องการอัปเกรดใบอนุญาต
• ได้รับการยอมรับจาก “ประสบการณ์จริง”

🏫 มหาวิทยาลัย

• ต้องร่วมรับผิดชอบคุณภาพบัณฑิตมากขึ้น
• อาจต้องปรับหลักสูตรใหม่

---

🔎 มุมมอง Eduzones

การยกเครื่องครั้งนี้ถือเป็น “การเปลี่ยนโครงสร้างใหญ่” ของวิชาชีพครูไทย

จากเดิมที่เน้น
👉 “สอบผ่าน = ได้ใบอนุญาต”

กำลังเปลี่ยนไปสู่
👉 “สอนจริงเก่ง + มีคุณภาพ = ได้ใบอนุญาต”

ซึ่งสอดคล้องกับแนวโน้มระดับโลกที่ให้ความสำคัญกับ

• Competency-based
• Work-based assessment
• Real classroom performance

---

📊 สรุปสั้น

• ❌ ยกเลิกระบบใบอนุญาต 3 ระดับ
• ✅ เหลือใบอนุญาตเดียว
• ✅ ใช้ “สอบ + ประสบการณ์”
• ✅ ดันสอบจบในมหาวิทยาลัย
• ✅ ครูเดิมไม่กระทบ

---

📣 สำหรับนักเรียนที่อยากเป็นครู

นี่คือสัญญาณสำคัญว่า
“การเป็นครูในอนาคต” จะไม่ได้วัดแค่ข้อสอบอีกต่อไป

แต่จะวัดจาก
👉 ความสามารถในการสอนจริง
👉 การพัฒนาผู้เรียน
👉 ประสบการณ์ในห้องเรียน

📌 ติดตามข่าวการศึกษา อัปเดต TCAS และนโยบายใหม่
👉 eduzones.com